Vijf lange jaren werd het mondiale verhaal over China steeds meer gedomineerd door twijfel. Binnenlands deden de vastgoedcrisis, de lokale schulden, de aanpak van de pandemie, het harde optreden tegen techbedrijven, de economische vertraging, de werkloosheid en een snelle demografische krimp velen geloven dat China de controle over zijn economie en samenleving aan het verliezen was. Extern schetsten de geopolitieke omgeving, de ideologische koers van Xi Jinping, de militaire opbouw, de toekomst van Taiwan, de technologische sancties en China’s positie tegenover Rusland en Oekraïne het beeld van een land dat aan de verliezende kant van de geschiedenis stond.
Maar maart 2025 vertelde een heel ander verhaal. Een verhaal van heropleving, helderheid en strategische kracht. Die boodschap van hoop vond niet alleen weerklank bij de Chinese bevolking, maar ook in de internationale zakenwereld. Er is duidelijk iets aan de hand. In amper een maand gaf China de wereld drie krachtige wake-upcalls. Het waren geen luide verklaringen, maar onmiskenbare signalen dat het land niet alleen weer op de been is, maar opnieuw aan het winnen is. Maar hoe wint China?
Wake-upcall #1: China is weer wakker
Na vijf jaar crisisbeheer heeft China een beslissende bocht genomen. De recente Twee Sessies (lianghui in het Chinees), de belangrijkste politieke bijeenkomst van het jaar, waren meer dan een beleidsbijsturing. Ze waren een duidelijke boodschap. De leiding in Peking straalde vertrouwen in de toekomst uit en toonde heldere prioriteiten: hoogwaardige ontwikkeling, meer zelfredzaamheid, investeren in mensen en strategische planning op lange termijn. De reactieve, voorzichtige toon van de voorbije jaren is verdwenen. In de plaats kwam een gevoel van optimisme en vaart. Het beleid legt de nadruk op het opwaarderen van de traditionele industrieën, het laten groeien van de binnenlandse consumptie en grote inzetten op technologieën van de volgende generatie.
Van diepzeeverkenning tot steun voor de economie op lage hoogte: China wil de mondiale norm zetten in innovatie en de slimste fabriek ter wereld worden. China’s plan om het land te moderniseren onder het initiatief van de New Quality Productive Forces (NQPF), vrij vertaald ‘nieuwe hoogwaardige productiekrachten’, werd, zoals ik in mijn nieuwsbrief van december 2024 voorspelde, de megatrend voor China’s volgende decennium. Van de traditionele industrieën die China’s economische groei historisch hebben aangedreven, wordt verwacht dat ze in de waardeketen opklimmen door digitale technologie, AI en robotica snel te integreren. China wil met het Westen concurreren op kwaliteit en efficiënte toeleveringsketens, niet langer op capaciteit en lage prijzen. En dat terwijl Trump die oude fabrieken terug naar de VS wil halen om jobs te creëren.
Pekings vooropgestelde bbp-groei van 5% voor 2025 toont het vertrouwen dat China weer volop meedraait. China plant niet alleen de economie te stimuleren met een verwachte stijging van het begrotingstekort tot 4% van het bbp, het is ook klaar om de Amerikaanse handelsoorlog aan te gaan. Terwijl een groot deel van de wereld gefocust is op tarieven en protectionisme, voert China een andere strijd: een strijd om leiderschap in opkomende industrieën en technologie. China slaapwandelt niet langer door de mondiale ontwrichting. Het is wakker, alert en geeft zijn koers actief vorm, met nog veel meer Chinese doorbraken in het verschiet in AI, biofabricage, kwantumcomputing, belichaamde intelligentie, 6G-telecom, chips, robotica en groene technologie.
Wake-upcall #2: De techoorlog is mislukt
Onder Biden startten Amerika en zijn bondgenoten een gecoördineerde campagne om China technologisch te isoleren. De logica was eenvoudig: sluit de toegang af tot geavanceerde chips, machines, geld en talent, en China’s techsector zal stagneren. De kloof met Amerika zou weer groter worden. Maar het resultaat was net het omgekeerde. De techoorlog heeft China niet verlamd. Hij heeft het gemotiveerd. China schakelde van een pragmatische naar een meer idealistische mentaliteit, vastbesloten om te bewijzen dat Chinese ingenieurs even creatief, innovatief en bekwaam zijn als hun westerse collega’s.
Chinese makers van elektrische auto’s, met BYD op kop, rijden niet langer een inhaalrace. Ze leiden. Die bedrijven doen het beter dan westerse concurrenten, Tesla inbegrepen, zowel op prijs als op kwaliteit, en domineren nu belangrijke markten wereldwijd. Het marktaandeel van buitenlandse auto’s in China zakte van meer dan 70% in 2019 naar een verwachte 32% in 2025. Zeven van de tien beste systemen voor intelligent rijden ter wereld zijn nu Chinees.
Op het vlak van artificiële intelligentie zijn het redeneermodel van DeepSeek, QwQ en Quark van Alibaba en het Chinese agentische AI-platform Manus uitgegroeid tot serieuze concurrenten van de grootste westerse namen. Ze ontwikkelen grote taalmodellen (LLM’s) die zowel krachtig als steeds onafhankelijker zijn. De klap die de NASDAQ kreeg na de lancering van DeepSeek in januari spreekt boekdelen. In Europa, mijn thuisbasis, zorgde DeepSeek voor een golf van hernieuwde interesse in Chinese technologie bij het bedrijfsleven en de media.
Zelfs op de gevoeligste fronten, zoals halfgeleiders en lithografie, heeft China zichtbare vooruitgang geboekt. Ondanks de sancties innoveren Chinese chipmakers snel. Zoals trouwe lezers van mijn nieuwsbrief weten, versnelt China zijn technologische doorbraken ondanks wijdverbreide scepsis. De gangbare aanname dat innovatie niet kan floreren in een door de staat gestuurd systeem, blijkt fout. Wat de wereld niet begreep, is dat China’s innovatie in de eerste plaats gedreven wordt door zijn enorme talentenpool en pas in tweede instantie gesteund wordt door nationaal beleid. Het lijkt niet op Silicon Valley, maar het werkt. En China wint veldslagen die de wereld nooit zag aankomen.
Wake-upcall #3: China lijkt de volwassene in de kamer
Terwijl de Verenigde Staten zich naar binnen keren en worstelen met politieke disfunctie, protectionisme en Trumps transactionele aanpak, positioneert China zich stilletjes als stabiliserende kracht. De tarieven van de regering-Trump en het handelsbeleid van ‘America First’ waren niet alleen op China gericht: ze ontwrichten mondiale toeleveringsketens, vervreemden bondgenoten en brengen lang bestaande partnerschappen en handelsakkoorden aan het wankelen.
Vandaag beginnen China en de VS in de mondiale perceptie van plaats te wisselen. Zelfs als Trump zijn gewaagde gok om de Amerikaanse afhankelijkheid op het vlak van productie en de schuldenlast te verminderen, doet slagen, zal de prijs de goede reputatie van Amerika in de wereld zijn. Als hij faalt, riskeert de wereld een volwaardige handelsoorlog en een recessie. Deze keer zal Amerika de schuld krijgen.
China daarentegen presenteert zich kalm en voorspelbaar. Geen ideologische claims, alleen pragmatische diplomatie, handelsakkoorden op lange termijn en voortgezette markthervormingen. China werkt aan zijn wereldwijde imago. Niet alleen als industriële grootmacht, maar als strategische partner. En als het op Amerikaanse dreigementen aankomt, zoekt China niet meer dialoog; het antwoordt met kracht, als signaal dat dit een heel ander China is dan in 2017. China’s kracht legt ook de zwakte bloot van ontwikkelde economieën die Trumps pesterijen slikken.
Die verschuiving blijft niet onopgemerkt. Europa en Japan, de derde en vierde economie ter wereld, kijken steeds meer naar het oosten. Ontgoocheld door de onvoorspelbaarheid van Washington herontdekken ze Azië, inclusief China, als stabiele motor van groei en kansen. In een wereld waarin de VS als volatiel en onvoorspelbaar gezien wordt, krijgt China de rol van de volwassene in de kamer.
Maart 2025 was een moment van mondiaal ontwaken. De drie wake-upcalls (China’s hernieuwde zelfvertrouwen, zijn onverwachte technologische kracht en zijn stille opgang als stabiliserende kracht) zetten de oude aannames over het mondiale machtsspel onder druk. China worstelt niet langer om in het spel te blijven. Het bepaalt de volgende ronde. Voor bedrijven, overheden en analisten die nog spelen volgens een draaiboek van tien jaar oud, is de boodschap duidelijk: het spel is veranderd. China trekt zich niet terug. Het concurreert. En in veel opzichten wint het al.
Deze column verscheen eerst in het Engels op pascalcoppens.com (11 april 2025) onder de titel ‘Is China winning? Three wake-up moments the world can’t ignore’. Vertaald door de redactie van Chinatech.be, met toestemming van de auteur. De standpunten in deze column zijn die van de auteur.



